Làng Đường Lâm, một cái tên đã trở thành biểu tượng cho vẻ đẹp cổ kính và bề dày văn hóa của vùng đất Bắc Bộ Việt Nam. Nhưng điều gì khiến ngôi làng nhỏ bé này trở nên đặc biệt đến vậy? Câu trả lời nằm ở một truyền thuyết đã đi sâu vào tiềm thức người dân: làng Đường Lâm có 2 vua. Hai vị anh hùng dân tộc, Phùng Hưng và Ngô Quyền, đã sinh ra và lớn lên trên mảnh đất này, để lại dấu ấn sâu đậm trong dòng chảy lịch sử hào hùng của dân tộc. Bài viết này sẽ đưa bạn khám phá chi tiết về câu chuyện lịch sử, những giá trị văn hóa đặc sắc, và hành trình gìn giữ di sản của ngôi làng độc đáo này.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Vẽ Tranh Phong Cảnh Bằng Màu Nước Cho Người Mới Bắt Đầu
Câu chuyện lịch sử: Hai vị vua anh hùng từ làng Đường Lâm
Vị vua đầu tiên: Bố Cái Đại vương Phùng Hưng
Phùng Hưng, một nhân vật huyền thoại sống vào cuối thế kỷ VIII, là con trai của Phùng Hải, một hào trưởng có uy tín trong vùng. Thời điểm đó, nước ta đang bị ách đô hộ của nhà Đường, đời sống nhân dân cực khổ, bị bóc lột nặng nề. Lớn lên trong hoàn cảnh đó, Phùng Hưng sớm nuôi dưỡng lòng yêu nước và khát vọng giải phóng quê hương.
Sự kiện lịch sử then chốt: Năm 766, Phùng Hưng cùng nhân dân Đường Lâm vùng lên khởi nghĩa. Với tài năng quân sự và uy tín cá nhân, ông nhanh chóng tập hợp được lực lượng hùng hậu. Khởi nghĩa của ông lan rộng khắp vùng Sơn Tây, đánh tan quân đô hộ, lập nên chính quyền tự chủ. Nhân dân suy tôn ông làm Bố Cái Đại vương (Bố là cha, Cái là mẹ), thể hiện tình cảm kính trọng và coi ông như cha mẹ của mình.
Dấu ấn tại Đường Lâm: Dưới thời Phùng Hưng, Đường Lâm trở thành trung tâm chính trị và quân sự quan trọng. Những di tích như đền Phùng Hưng (còn gọi là đền Và) tại xã Đường Lâm là nơi tưởng niệm công lao của ông. Đền được xây dựng từ thời Lê, trải qua nhiều lần trùng tu, vẫn giữ được nét kiến trúc cổ kính với những họa tiết chạm khắc tinh xảo. Trong đền thờ có bài vị và tượng của Bố Cái Đại vương, cùng với những câu đối ca ngợi chiến công显赫 của ông. Ngoài ra, nhiều địa danh trong làng như Gò Tháp, Đồi Cọ, Suối Lèn… cũng gắn liền với những chiến công và cuộc đời của vị anh hùng này.
Vị vua thứ hai: Ngô Quyền – Người mở đầu thời kỳ độc lập
Ngô Quyền sinh ra tại Đường Lâm vào năm 898, trong một gia đình có truyền thống võ học. Cha ông là Ngô Mân, một hào trưởng có uy tín. Ngô Quyền lớn lên trong thời kỳ loạn lạc, khi đất nước bị chia năm xẻ bảy bởi các sứ quân.
Chiến thắng Bạch Đằng vang dội: Năm 938, Ngô Quyền đã lãnh đạo cuộc kháng chiến chống quân Nam Hán xâm lược. Với kế hoạch đánh giặc tài tình, ông đã lợi dụng thủy triều và địa hình sông Bạch Đằng hiểm trở, đóng cọc nhọn xuống lòng sông. Khi thủy triều lên, quân Nam Hán liều lĩnh tiến vào, đến lúc thủy triều rút, thuyền địch bị mắc kẹt, vỡ trận. Chiến thắng này đã chấm dứt hoàn toàn hơn một nghìn năm Bắc thuộc, mở ra thời kỳ độc lập, tự chủ lâu dài cho dân tộc.
Mối liên hệ với Đường Lâm: Mặc dù Ngô Quyền lớn lên và lập nghiệp ở vùng Cựu Bái (nay thuộc tỉnh Nam Định), nhưng theo nhiều tài liệu lịch sử và truyền thuyết dân gian, ông có nguồn gốc từ Đường Lâm. Đền thờ Ngô Quyền ở Đường Lâm là nơi tưởng niệm vị anh hùng dân tộc này. Đền được xây dựng vào thời Hậu Lê, kiến trúc mang phong cách truyền thống với mái cong, vì kèo gỗ chạm khắc tinh xảo. Trong đền thờ có bài vị và tượng của Ngô Quyền, cùng với những hiện vật lịch sử gắn liền với cuộc đời và sự nghiệp của ông.
Ý nghĩa lịch sử của “hai vị vua”
Việc làng Đường Lâm có đến hai vị anh hùng được suy tôn làm vua không chỉ là niềm tự hào to lớn của người dân nơi đây mà còn mang ý nghĩa sâu sắc đối với cả dân tộc. Hai vị vua này đại diện cho hai giai đoạn lịch sử quan trọng:
- Phùng Hưng: Đại diện cho tinh thần đấu tranh chống ách đô hộ, giành lại quyền tự chủ trong thời kỳ Bắc thuộc muộn.
- Ngô Quyền: Đại diện cho khát vọng độc lập, tự chủ, chấm dứt hoàn toàn thời kỳ Bắc thuộc và mở ra thời kỳ phát triển mới cho đất nước.
Họ là minh chứng hùng hồn cho truyền thống yêu nước, bất khuất của dân tộc ta, đặc biệt là ở mảnh đất “địa linh nhân kiệt” như Đường Lâm.
Di sản kiến trúc và văn hóa độc đáo của làng cổ Đường Lâm
Kiến trúc nhà truyền thống: Bức tranh sống động về quá khứ
Làng Đường Lâm nổi tiếng với hơn 200 ngôi nhà cổ, phần lớn được xây dựng từ thế kỷ XVII đến XIX. Những ngôi nhà này là minh chứng sống động cho nghệ thuật kiến trúc dân gian Việt Nam, đặc biệt là ở vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Chất liệu và bố cục: Các ngôi nhà cổ ở Đường Lâm chủ yếu được xây dựng bằng gạch Bát, một loại gạch nung thủ công đặc trưng của vùng đất này. Gạch Bát có màu nâu đỏ, độ bền cao, tạo nên vẻ đẹp trầm mặc, cổ kính cho cả khu làng. Mái nhà lợp bằng ngói âm dương, tạo thành những đường cong mềm mại. Bố cục nhà thường theo kiểu “chồng diêm” (hai gian, ba gian hoặc năm gian), với các vì kèo gỗ chắc chắn, được chạm khắc tinh xảo.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Thuê Xe Máy Ở Ba Vì: Kinh Nghiệm, Giá Cả & Địa Điểm Uy Tín
Đặc điểm nổi bật: Một điểm đặc biệt của kiến trúc Đường Lâm là việc sử dụng vòm cuốn trong xây dựng cổng làng, cổng vào nhà hoặc các công trình phụ. Vòm cuốn này không chỉ mang tính thẩm mỹ mà còn thể hiện kỹ thuật xây dựng tiên tiến của người xưa. Ngoài ra, các chi tiết trang trí như mành, câu đối, hoành phi cũng được chạm khắc công phu, thể hiện đời sống tinh thần phong phú của người dân.
Bảo tồn và phát huy: Trong những năm gần đây, công tác bảo tồn nhà cổ được chính quyền và người dân địa phương đặc biệt quan tâm. Nhiều ngôi nhà đã được tu bổ, phục dựng theo đúng nguyên tắc “giữ nguyên hiện trạng”, đảm bảo tính nguyên gốc của di sản. Du khách đến với Đường Lâm không chỉ được chiêm ngưỡng kiến trúc mà còn có cơ hội sống trong những ngôi nhà cổ, trải nghiệm cuộc sống thôn quê yên bình.
Không gian văn hóa làng nghề và sinh hoạt cộng đồng
Làng Đường Lâm không chỉ có kiến trúc cổ mà còn lưu giữ được nhiều nét sinh hoạt văn hóa đặc sắc của làng quê Bắc Bộ.
Làng nghề truyền thống: Ở Đường Lâm, nghề làm tương và nghề chạm khắc đá là hai nghề truyền thống nổi bật. Tương Đường Lâm nổi tiếng với hương vị thơm ngon, đậm đà, được làm từ đậu tương, muối, thính và các loại gia vị khác, trải qua quá trình lên men tự nhiên. Nghề chạm khắc đá cũng phát triển mạnh, tạo nên những sản phẩm mỹ nghệ tinh xảo như cối đá, chậu đá, tượng đá… mang đậm bản sắc dân tộc.
Di tích lịch sử và văn hóa: Ngoài đền Phùng Hưng và đền Ngô Quyền, làng cổ Đường Lâm còn có nhiều di tích lịch sử và văn hóa khác như:
- Chùa Mía (Sùng Nghiêm Tự): Một ngôi chùa cổ始建于 thế kỷ XI, nổi tiếng với hàng trăm pho tượng Phật, Bồ Tát, La Hán được tạc bằng gỗ và dát vàng. Những bức tượng này mang đậm phong cách nghệ thuật truyền thống Việt Nam, thể hiện tài năng của các nghệ nhân xưa.
- Cổng làng: Làng Đường Lâm có 9 cổng làng, mỗi cổng mang một tên gọi riêng như Cổng Mổ, Cổng Mít, Cổng Mạ… Các cổng làng không chỉ là ranh giới hành chính mà còn là biểu tượng tâm linh, bảo vệ sự bình yên cho cả cộng đồng.
- Bia đá: Trong làng có nhiều tấm bia đá ghi lại các sự kiện lịch sử quan trọng, như bia ghi công lao của Phùng Hưng, bia dựng năm Cảnh Hưng… Những tấm bia này là tư liệu quý giá để nghiên cứu lịch sử và văn hóa của làng.
Lễ hội và phong tục: Người dân Đường Lâm vẫn giữ gìn và tổ chức nhiều lễ hội truyền thống như lễ hội đền Và, lễ hội chùa Mía… Các lễ hội này không chỉ là dịp để tưởng nhớ các vị anh hùng, cầu mong mùa màng bội thu, mà còn là nơi giao lưu, gắn kết cộng đồng. Ngoài ra, những phong tục tập quán như tục ăn trầu, tục uống nước chè xanh, tục thưa gửi… vẫn được lưu truyền và gìn giữ.
Giá trị tổng thể và ý nghĩa bảo tồn
Di sản của làng cổ Đường Lâm không chỉ nằm ở những công trình kiến trúc cụ thể mà còn ở hệ sinh thái văn hóa tổng thể bao gồm cảnh quan, không gian sống, sinh hoạt cộng đồng và các giá trị tinh thần. Việc bảo tồn làng cổ Đường Lâm là bảo tồn một “bảo tàng sống” về kiến trúc, văn hóa và lịch sử, giúp thế hệ trẻ hiểu hơn về cội nguồn dân tộc, từ đó có ý thức gìn giữ và phát huy những giá trị tốt đẹp đó.
Du lịch làng cổ Đường Lâm: Hướng dẫn chi tiết cho du khách
Chuẩn bị cho chuyến đi
Thời điểm lý tưởng: Mùa thu (từ tháng 9 đến tháng 11) là thời điểm đẹp nhất để đến Đường Lâm. Thời tiết mát mẻ, trời trong xanh, rất thuận lợi cho việc tham quan và chụp ảnh. Mùa xuân (tháng 2, 3) cũng là một lựa chọn tốt, khi làng quê tràn ngập sức sống mới. Tránh đi vào mùa hè oi bức hoặc mùa đông lạnh giá để có trải nghiệm thoải mái nhất.
Phương tiện di chuyển: Đường Lâm cách trung tâm Hà Nội khoảng 44km về hướng Tây. Du khách có thể đi bằng nhiều cách:
- Xe máy/Ô tô cá nhân: Di chuyển theo quốc lộ 32, qua trạm thu phí, rẽ vào đường tỉnh 419, đi thẳng là đến làng cổ Đường Lâm. Đây là cách linh hoạt nhất, giúp bạn chủ động về thời gian và có thể dừng chân ở những điểm hấp dẫn dọc đường.
- Xe buýt: Bạn có thể đi xe buýt tuyến 211 (Bến xe Yên Nghĩa – Đường Lâm) hoặc xe buýt 70 (Bến xe Mỹ Đình – Sơn Tây), sau đó đi xe ôm hoặc taxi vào làng.
- Tour du lịch: Nhiều công ty lữ hành tổ chức tour 1 ngày hoặc 2 ngày 1 đêm đến Đường Lâm, bao gồm xe đưa đón, hướng dẫn viên và các bữa ăn. Đây là lựa chọn tiện lợi cho những ai không muốn tự lo phương tiện.
Lưu trú: Nếu muốn trải nghiệm trọn vẹn cuộc sống làng quê, bạn có thể chọn ở homestay trong những ngôi nhà cổ. Nhiều hộ gia đình đã mở dịch vụ homestay, phục vụ bữa ăn với các món đặc sản địa phương. Nếu muốn tiện nghi hơn, bạn có thể ở các khách sạn, nhà nghỉ ở thị xã Sơn Tây, sau đó di chuyển vào làng.
Các điểm tham quan không thể bỏ lỡ
1. Đền Và (đền Phùng Hưng): Đây là điểm đến đầu tiên khi đến Đường Lâm. Ngoài việc tham quan kiến trúc đền, bạn có thể tìm hiểu về lịch sử và huyền thoại của Bố Cái Đại vương. Không gian đền thờ thanh tịnh, cây cối xanh tươi, rất thích hợp để chụp ảnh.
2. Đền Ngô Quyền: Nằm cách đền Và không xa, đền thờ vị anh hùng đã đánh tan quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng. Bạn có thể kết hợp tham quan hai đền trong cùng một buổi.
Có thể bạn quan tâm: Lời Bài Hát Chúc Mừng Sinh Nhật Tiếng Việt: Tổng Hợp 50+ Bản Nhạc Hay Nhất
3. Chùa Mía (Sùng Nghiêm Tự): Một bảo tàng nghệ thuật điêu khắc bằng gỗ giữa lòng làng cổ. Hãy dành thời gian để chiêm ngưỡng từng pho tượng, cảm nhận tài hoa của các nghệ nhân xưa. Chùa Mía thường mở cửa từ 6 giờ sáng đến 5 giờ chiều.
4. Nhà thờ họ Đặng: Một trong những ngôi nhà cổ đẹp nhất Đường Lâm, với kiến trúc độc đáo và những hiện vật gia truyền quý giá. Bạn có thể tham quan bên trong và tìm hiểu về phong tục thờ cúng tổ tiên của người Việt.
5. Làng nghề làm tương: Ghé thăm một hộ gia đình đang sản xuất tương để tận mắt chứng kiến quy trình làm tương truyền thống. Bạn có thể mua tương làm quà, hương vị rất đặc biệt.
6. Cổng làng: Đừng quên chụp ảnh lưu niệm ở các cổng làng, đặc biệt là cổng Mổ và cổng Mít. Những cổng làng này là biểu tượng của Đường Lâm.
7. Đường làng và ruộng lúa: Dạo bước trên những con đường làng rợp bóng cây cổ thụ, hít thở không khí trong lành, ngắm nhìn những cánh đồng lúa trải dài tít tắp. Đây là trải nghiệm thư giãn tuyệt vời sau những ngày làm việc căng thẳng ở thành phố.
Ẩm thực đặc sản của làng Đường Lâm
Gà Mía: Món ăn nổi tiếng nhất của Đường Lâm. Gà Mía được nuôi thả trong vườn, thịt chắc, da vàng ươm, thơm ngon đặc biệt. Gà có thể được chế biến thành nhiều món như gà luộc, gà rang sả ớt, gà nướng…
Bánh tẻ: Một loại bánh đơn giản nhưng rất hấp dẫn. Bánh được làm từ bột gạo nếp, gói trong lá dong, nhân bên trong là thịt heo, mộc nhĩ, nấm hương. Bánh tẻ thường được ăn kèm với tương ớt hoặc nước mắm pha.
Tương Đường Lâm: Như đã nói ở trên, tương ở đây có hương vị rất riêng. Bạn có thể mua về để chấm rau sống, ăn bún hoặc làm gia vị nấu ăn.
Mía xã Đoài: Một đặc sản khác của vùng đất này. Mía ở đây ngọt thanh, nước nhiều, được trồng trên đất phù sa màu mỡ.
Cơm lam: Nếu đi vào buổi chiều, đừng quên thưởng thức một ống cơm lam nướng nóng hổi, dẻo thơm. Cơm lam thường được ăn kèm với muối vừng.
Lưu ý khi tham quan
- Tôn trọng văn hóa địa phương: Khi vào đền, chùa, nhà dân, hãy ăn mặc lịch sự, giữ trật tự, không nói to, không xả rác bừa bãi.
- Xin phép trước khi chụp ảnh: Khi muốn chụp ảnh người dân hoặc bên trong nhà dân, hãy xin phép trước.
- Bảo vệ môi trường: Không hái hoa, bẻ cành, không xả rác xuống ruộng, xuống suối.
- Mua sắm: Khi mua đặc sản, hãy hỏi rõ giá cả, chọn những nơi uy tín để tránh bị “chặt chém”.
Hành trình gìn giữ và phát huy giá trị di sản làng cổ
Những thách thức trong quá trình bảo tồn
Làng cổ Đường Lâm, dù đã được công nhận là Di tích Kiến trúc – Nghệ thuật cấp quốc gia, nhưng vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức lớn.
Suy thoái cơ sở hạ tầng: Nhiều ngôi nhà cổ đang trong tình trạng xuống cấp nghiêm trọng do thời gian, mưa nắng và thiếu kinh phí tu sửa. Những bức tường gạch Bát bị rêu mốc, mái ngói vỡ vụn, các vì kèo gỗ bị mối mọt… Nếu không được can thiệp kịp thời, những giá trị kiến trúc độc đáo này có nguy cơ biến mất.
Áp lực đô thị hóa: Khi kinh tế phát triển, nhu cầu mở rộng không gian sống, kinh doanh của người dân ngày càng tăng. Việc xây dựng những ngôi nhà cao tầng, sử dụng vật liệu hiện đại (xi măng, kính) làm phá vỡ cảnh quan tổng thể của làng cổ. Sự xâm lấn này khiến Đường Lâm mất dần đi bản sắc riêng biệt.
Có thể bạn quan tâm: Cơm Tấm Trường Tàu Nha Trang: Hành Trình Ẩm Thực Qua Từng Hạt Cơm
Thiếu nhân lực bảo tồn: Việc tu sửa nhà cổ đòi hỏi kỹ thuật cao, am hiểu về vật liệu và kiến trúc truyền thống. Tuy nhiên, đội ngũ thợ thủ công lành nghề ngày càng khan hiếm, dẫn đến việc tu sửa không đúng phương pháp, làm mất đi tính nguyên gốc của di sản.
Ý thức bảo vệ di sản: Một bộ phận người dân và cả du khách chưa thực sự ý thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ di sản. Việc xả rác, hái hoa, bẻ cành, viết vẽ bậy lên tường… vẫn còn xảy ra, làm ảnh hưởng đến môi trường và mỹ quan chung.
Các biện pháp bảo tồn và phát huy
Nhà nước: Chính phủ và chính quyền địa phương đã và đang thực hiện nhiều chính sách nhằm bảo vệ và phát huy giá trị làng cổ:
- Ban hành các quy định pháp luật: Có những quy định cụ thể về việc xây dựng, sửa chữa nhà ở trong khu vực bảo vệ di sản, đảm bảo không làm ảnh hưởng đến cảnh quan chung.
- Đầu tư kinh phí tu bổ: Dành ngân sách để tu bổ, phục dựng các công trình di tích lịch sử, văn hóa tiêu biểu như đền Và, chùa Mía, một số nhà cổ có giá trị.
- Xây dựng quy hoạch tổng thể: Lập quy hoạch phát triển du lịch làng cổ Đường Lâm, trong đó cân bằng giữa bảo tồn và phát triển kinh tế.
Cộng đồng dân cư: Người dân Đường Lâm là chủ thể trực tiếp và quan trọng nhất trong việc bảo vệ di sản:
- Tự nguyện tu sửa nhà cửa: Nhiều hộ gia đình đã tự bỏ kinh phí để tu sửa nhà cổ theo đúng nguyên tắc “giữ nguyên hiện trạng”, sử dụng vật liệu truyền thống.
- Tham gia các hoạt động văn hóa: Duy trì và phát huy các lễ hội, phong tục tập quán truyền thống, góp phần làm phong phú thêm đời sống tinh thần của làng.
- Tuyên truyền, giáo dục: Người dân tích cực tuyên truyền cho con cháu và du khách về ý nghĩa lịch sử, giá trị văn hóa của làng cổ, từ đó nâng cao ý thức bảo vệ.
Du lịch bền vững: Du lịch là một trong những giải pháp hiệu quả để huy động nguồn lực cho công tác bảo tồn:
- Phát triển du lịch sinh thái, trải nghiệm: Khuyến khích du khách tham gia các hoạt động như làm tương, cấy lúa, dệt vải… thay vì chỉ tham quan qua loa.
- Quản lý lượng khách: Có kế hoạch điều tiết lượng khách đến làng cổ, tránh tình trạng quá tải, gây áp lực lên hạ tầng và môi trường.
- Tuyên truyền du lịch có trách nhiệm: Hướng dẫn du khách các quy tắc ứng xử khi tham quan làng cổ, tôn trọng văn hóa bản địa.
Tầm nhìn cho tương lai
Tương lai của làng cổ Đường Lâm phụ thuộc vào sự chung tay góp sức của toàn xã hội. Mục tiêu là biến Đường Lâm thành một điểm đến du lịch hấp dẫn, nơi du khách không chỉ được chiêm ngưỡng kiến trúc cổ mà còn được sống trong không gian văn hóa truyền thống, hiểu hơn về lịch sử và con người Việt Nam. Đồng thời, người dân nơi đây có thể phát huy thế mạnh du lịch để nâng cao đời sống, từ đó có động lực và điều kiện để tiếp tục bảo vệ, gìn giữ di sản quý báu này.
Làng Đường Lâm trong dòng chảy lịch sử và văn hóa dân tộc
Vị trí địa lý và vai trò lịch sử
Làng Đường Lâm nằm ở vị trí chiến lược, là nơi giao thoa giữa đồng bằng và trung du Bắc Bộ. Trong lịch sử, khu vực này từng là tiền tuyến chống giặc ngoại xâm, là nơi hội tụ của những anh hùng, hào kiệt. Chính vị trí địa lý đặc biệt đó đã góp phần hình thành nên truyền thống yêu nước, bất khuất của người dân Đường Lâm.
Truyền thuyết và lịch sử: Một bản sắc đan xen
Câu chuyện “làng Đường Lâm có 2 vua” là sự kết tinh giữa lịch sử và truyền thuyết. Những chiến công显赫 của Phùng Hưng và Ngô Quyền đã trở thành biểu tượng, được nhân dân ca ngợi, truyền tụng từ thế hệ này sang thế hệ khác. Truyền thuyết không chỉ đơn thuần là câu chuyện kể mà còn là phương tiện để giáo dục đạo lý, hun đúc tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc cho bao thế hệ.
Làng Đường Lâm – Một phần của bản đồ di sản Việt Nam
Làng cổ Đường Lâm không tồn tại biệt lập mà là một mắt xích quan trọng trong hệ thống di sản văn hóa Việt Nam. Nơi đây lưu giữ những giá trị kiến trúc, nghệ thuật, lịch sử đặc sắc, góp phần làm phong phú thêm bức tranh văn hóa dân tộc. Việc bảo tồn và phát huy giá trị của Đường Lâm không chỉ có ý nghĩa với người dân địa phương mà còn là trách nhiệm của toàn dân tộc trong việc gìn giữ cội nguồn.
Làng Đường Lâm có 2 vua – đó không chỉ là một câu nói đơn thuần mà là cả một kho tàng lịch sử, văn hóa, kiến trúc và tâm linh. Ngôi làng cổ kính này là minh chứng sống động cho tinh thần yêu nước, trí tuệ và tài hoa của cha ông ta. Hi vọng rằng với sự nỗ lực của chính quyền, cộng đồng dân cư và toàn xã hội, làng cổ Đường Lâm sẽ mãi trường tồn, tiếp tục kể cho muôn đời sau nghe về một thời quá khứ hào hùng và vẻ đẹp văn hóa truyền thống bất diệt.